ھەر قانداق ئوقۇغۇچى ئۈچۈن، ئوقۇش جەريانىدا ئەڭ چوڭ قىيىنچىلىقلارنىڭ بىرى - ۋاقىت بىلەن ئۈنۈمنى توغرا تەڭشەش. سىكىش ئادەتتىكى ئوقۇش ئۇسۇلى بولۇپ، كۆپلىگەن ئوقۇغۇچىلار بۇ خىل ئۇسۇلنى قوللىنىپ، بىلىم ئېلىش سۈرئىتىنى تېزلىتىشكە تىرىشىدۇ. ئەمما، سىكىش ئوقۇش ئۇسۇلىنىڭ ئۈنۈمى ھەققىدە تەتقىقاتلار نېمە دەيدۇ؟ بۇ ماقالىدە بىز سىكىش ئوقۇش ئۇسۇلىنىڭ ئەۋزەللىكلىرى، چەكلىمىلىرى ۋە ئۇنى قانداق قىلىپ ئەڭ ياخشى ھالدا قوللىنىش توغرىسىدا سۆزلىشىمىز.

سىكىش ئوقۇش ئۇسۇلى راستتىنلا ئۈنۈملۈكمۇ؟

2023-يىلى ئېلىنغان بىر تەتقىقاتتا كۆرسىتىلىشىچە، ھەر كۈنى 30 مىنۇت سىكىش ئوقۇش بىلەن شۇغۇللىنىدىغان ئوقۇغۇچىلارنىڭ ئوقۇش سۈرئىتى ئادەتتىكى ئوقۇغۇچىلارغا قارىغاندا %40 تېز بولىدىكەن. لېكىن بۇ ئۇسۇلنىڭ مۇھىم بىر شەرتى بار - ئوقۇغان مەزمۇننى چۈشىنىش نىسبىتى يۇقىرى بولۇشى كېرەك. سىكىش ئوقۇش ئۇسۇلىنى قوللىغاندا، كۆز ھەرىكىتى تېزلىشىپ، مېڭە ئۇچۇرلارنى تېزرەك قوبۇل قىلىشقا مەجبۇر بولىدۇ. بۇ جەرياندا ئوقۇغۇچىلارنىڭ دىققەت نىسبىتى ئاشىدۇ، ئەمما چۈشىنىش قابىلىيىتى تۆۋەنلەپ كېتىش خەۋپىمۇ بار.

سىكىش ئوقۇشتا چۈشىنىش قابىلىيىتىنى قانداق ساقلاپ قالىمىز؟

كۆپچىلىك ئوقۇغۇچىلارنىڭ ئەڭ چوڭ خاتالىقى - سىكىش ئوقۇشنى پەقەت تېز ئوقۇش دەپ چۈشىنىش. ئەمەلىيەتتە، سىكىش ئوقۇشنىڭ ئاساسلىق مەقسىتى - ئوقۇش سۈرئىتى بىلەن چۈشىنىش نىسبىتى ئارىسىدا تەڭپۇڭلۇق قۇرۇش. بۇنىڭ ئۈچۈن ئوقۇغۇچىلار تۆۋەندىكى ئىستراتېگىيىلەرنى قوللىنىشى كېرەك:

ئاۋۋال، ھەر بىر پاراگرافنى ئوقۇپ بولغاندىن كېيىن، 10 سېكۇنت ۋاقىت ئاجرىتىپ، ئوقۇغان مەزمۇننى ئۆز سۆزى بىلەن قىسقىچە بايان قىلىش كېرەك. ئىككىنچىدىن، مۇھىم جۈملىلەرنى بەلگىلەپ، ئوقۇش جەريانىدا ئۇلارغا قايتا قايتا مۇراجىئەت قىلىش لازىم. ئۈچىنچىدىن، ھەر 20 مىنۇت ئوقۇشتىن كېيىن 5 مىنۇت ئارام ئېلىش، مېڭىگە ئۇچۇرلارنى بىر تەرەپ قىلىش ۋاقتى بېرىش كېرەك.

سىكىش ئوقۇشنىڭ ئەڭ ياخشى ۋاقتى قايسى؟

تەتقىقاتلارغا قارىغاندا، ئەتىگەن سائەت 9دىن 11گىچە بولغان ۋاقىت سىكىش ئوقۇش ئۈچۈن ئەڭ مۇۋاپىق ۋاقىت. بۇ ۋاقىتتا مېڭە ئەڭ ئاكتىپ ھالەتتە بولۇپ، ئۇچۇرلارنى قوبۇل قىلىش ۋە ساقلاش قابىلىيىتى ئەڭ يۇقىرى چەككە يېتىدۇ. كەچتە سائەت 10دىن كېيىن سىكىش ئوقۇش بىلەن شۇغۇللىنىش تەۋسىيە قىلىنمايدۇ، چۈنكى بۇ ۋاقىتتا مېڭە چارچاپ، ئۇچۇرلارنى توغرا بىر تەرەپ قىلالماسلىقى مۇمكىن.

ئۇنىڭدىن باشقا، سىكىش ئوقۇشنى 25 مىنۇتلىق بۆلەكلەرگە ئاجرىتىپ، ھەر بىر بۆلەكتىن كېيىن 5 مىنۇت ئارام ئېلىش ئەڭ ئۈنۈملۈك ئۇسۇل. بۇ خىل ئۇسۇل Pomodoro تېخنىكىسى دەپ ئاتىلىپ، ھازىرغىچە ئەڭ ياخشى ۋاقىت باشقۇرۇش ئۇسۇللىرىنىڭ بىرى بولۇپ قېلىۋاتىدۇ.

سىكىش ئوقۇشتا كۆپ قىلىدىغان خاتالىقلار ۋە ئۇلارنى تۈزىتىش يوللىرى

بىرىنچى خاتالىق - ھەممە نەرسىنى سىكىش ئوقۇشقا تىرىشىش. ئەمەلىيەتتە، مۇرەككەپ مەزمۇنلارنى، مەسىلەن ماتېماتىكا فورمۇلالىرى ياكى يېڭى تىل گرامماتىكىسىنى سىكىش ئوقۇش ئۇسۇلى بىلەن ئوقۇش تەۋسىيە قىلىنمايدۇ. بۇنداق مەزمۇنلارنى ئاستا ۋە دىققەت بىلەن ئوقۇش كېرەك.

ئىككىنچى خاتالىق - سىكىش ئوقۇشنى ئاۋازلىق ئوقۇش بىلەن ئارىلاشتۇرۇش. سىكىش ئوقۇشتا كۆز ھەرىكىتى تېز بولۇشى كېرەك، ئەگەر ئاۋازلىق ئوقۇسا، ئوقۇش سۈرئىتى چوقۇم ئاستىلايدۇ.

ئۈچىنچى خاتالىق - سىكىش ئوقۇشنى ئۇزۇن ۋاقىت داۋاملاشتۇرۇش. مېڭە 30 مىنۇتتىن ئارتۇق يۇقىرى سۈرئەتتە ئۇچۇر قوبۇل قىلغاندا، چارچاش پەيدا بولۇپ، ئوقۇش ئۈنۈمى تۆۋەنلەيدۇ.

ئاخىرقى سۆز

سىكىش ئوقۇش ئۇسۇلى - ھازىرقى زامان ئوقۇغۇچىلىرى ئۈچۈن ئىنتايىن پايدىلىق بىر قورال. ئەمما، ھەر قانداق قورالنى توغرا ئىشلىتىش ئۇنىڭ ئۈنۈمىنى بەلگىلەيدۇ. سىز ئەگەر سىكىش ئوقۇش ئۇسۇلىنى قوللىنىپ، ئوقۇش ئۈنۈمىڭىزنى ئاشۇرماقچى بولسىڭىز، يۇقىرىدا تىلغا ئېلىنغان ئىستراتېگىيىلەرنى چوقۇم قوللىنىڭ. ئەڭ مۇھىمى، ئۆزىڭىزگە ماس كېلىدىغان ئوقۇش ئۇسۇلىنى تېپىش ئۈچۈن تەجرىبە قىلىشتىن تارتىنماڭ.

بۈگۈندىن باشلاپ، ھەر كۈنى 25 مىنۇت سىكىش ئوقۇشنى تەجرىبە قىلىپ كۆرۈڭ. بىر ھەپتىدىن كېيىن، ئوقۇش سۈرئىتىڭىزدىكى ئۆزگىرىشنى ھېس قىلىسىز. ئەگەر بۇ ئۇسۇل سىزگە ماس كەلمىسە، باشقا ئوقۇش ئۇسۇللىرىنى سىناپ بېقىڭ. ئەسلىدە، ئوقۇشتىكى مەقسەت - تېز ئوقۇش ئەمەس، بەلكى كۆپرەك چۈشىنىش ۋە ئۆزلەشتۈرۈش ئىكەنلىكىنى ئۇنتۇماڭ!